eext Geopend 26 mei t/m 30 september wo, za en zo 14.00-16.00 uur. En op afspraak!
Een verslag van een school uit Gieten
door de Oma van Jeroen (M. Pronk-Hogenesch)
Hij    vertelde    dat    er    vroeger    vaak    wel    4    tot    5    kinderen samen   in   de   bedstee   sliepen.   Soms   met   de   voeten   naar elkaar   toe:   “zodat   je   ’s   morgens   wel   eens   wakker   werd met   de   dikke   teen   van   je   buurman   in   je   neus!”   Hilariteit rondom.   Wat   in   die   boerderij   ontbrak,   was   de   vraag.   Dat was   dus   de   wc.,   die   was   toen   meestal   in   een   hokje   buiten en   enkele   kinderen   wisten   de   naam:   ‘t   hoessie’.   Na   de inleiding   door   Geert,   kwam   moeder   ‘Geessie’   om   verder   te vertellen.   Het   licht   ging   uit   en   we   zagen   in   het   donker   een lampje   in   haar   hand   waarmee   ze   naar   de   kachel   moest om   hem   aan   te   maken.   Met   het   licht   weer   aan   liet   ze enkele    turven    zien    waar    de    kachel    toen    opbrandde. Daarna    toonde    ze    de    kledingstukken    die    de    kinderen droegen    zo’n    100 jaar     geleden.     Ze vroeg   de   kinder-   en wat   je   deed   als   je toen   ’s   nachts   naar de   wc   moest,   die   in de    kou    en    in    het donker   buiten   was. Een   van   de   meisjes riep:         “In         bed plassen”,             wat natuurlijk     niet     de bedoel-ing was. Geessie    trok    van- onder   de   tafel   een ‘kakstoel’  (lachen!!) tevoorschijn, waar- onder   een   pot   hing (pispot).     Toen     ze vertelde    dat    die    ’s morgens            door Geert     of     Geessie geledigd          moest worden       op       de mestvaalt,   riep   een   jongen:   “Brrr   laat   Geessie   dat   maar doen!”      (   de   eman-(vrouw-)cipatie   is   zelfs   bij   de   jeugd   nog niet    aangekomen    schijnt    het)    De    kinderen    leerden    iets over   het   bewaren   van   eten   vroeger   en   ze   mochten   iets proeven   van   het   ontbijt   in   die   tijd.   Er   kwam   een   grote schotel   met   kleine   stukjes   roggebrood   met   kanensmeer langs.    Bijna    alle    kinderen    namen    een    stukje    maar    de meesten   hadden   moeite   met   de   smaak,   slechts   een   stuk of   drie   zeiden   het   wel   lekker   te   vinden.         Hierna   werd   het tijd    om    aan    de    slag    te    gaan.    ‘Mijn’    groepje    mocht    als eerste      daad      sokken      stoppen.      Een      paar      dames begeleidden   ze   hierbij   en   de   resultaten   voor   zo’n   eerste keer   vielen   erg   mee.   Na   de   bel   gingen   we   naar   buiten, naar   het   washok.   Hier   mochten   de   kinderen   om   de   beurt een   luier   boenen,   spoelen,   wringen   en   met   twee   knijpers op     de     waslijn     hangen.     Daarnaast     mochten     ze     ook klompen   schuren   om   ze   netjes   te   krijgen   voor   de   kerkgang of   voor   het   afleggen   van   een   bezoek.   Weer   de   bel   en   we gingen   naar   binnen   waar   ze   zelf   koffie   mochten   malen   om mee   te   nemen.   Er   was   ook   een   molen   om   rogge   te   malen. De   meel   werd   gebruikt   om   er   roggepap   van   te   koken.   Dit hadden    de    vrijwilligers    ’s    morgens    zelf    gedaan    om    de kinderen   te   laten   proeven.   Dit   viel   in   betere   aarde   dan   het roggebrood.
Na   een   pauze,   met   een   beker   ranja   en   een   lekkere koek, gingen we weer naar buiten om ouderwetse spelletjes     te     doen.     Steltlopen     en     hoepelen.     Een vrijwilliger, die toch al niet meer de jongste was, deed het   voor.   Hij   klom   onder   het   steltlopen   ook   nog   op   de bovenste   klos   en   kon   er   zelfs   mee   hinkelen,   hetgeen hem   de   vraag   opleverde:   “Bent   u   vroeger   bij   het   circus geweest?”      Het   viel   de   jongelui   nog   niet   mee   om   de   slag te   pakken   te   krijgen.   Er   bleven   nu   nog   twee   dingen   over die   gedaan   moesten   worden.   In   een   oude   schoolbank schoonschrijven   met   een   griffel   op   een   lei.   Daar   lagen ook nog veel leuke oude boekjes enz. De   ‘juf’   liet   ze   kennismaken   met   de   karwats,   een   soort zweepje   waar   de   stoute   kinderen   vroeger   slaag   mee kregen.   Dit   leverde   grote   verontwaardiging   en   ongeloof op   bij   de   kinderen.   Tja,   gelukkig   voor   hen   zijn   de   tijden erg veranderd. De   laatste   opdracht   was   om   schalen   met   bruine   en   witte bonen   uit   te   zoeken   te   scheiden.   Lelijke   bonen   en   ander afval   moest   apart   in   een   schaal   want   dat   was   voor   het vee.   Dit   was   een   van   de   karwijtjes   die   kinderen   vroeger al   jong   werd   opgedragen.Hierna   werden   de   kinderen   bij elkaar   geroepen   om   afscheid   te   nemen   en   weer   terug naar    school    te    gaan.    Volgens    mij    hebben    ze    erg genoten.   Ik   heb   al   met   mijn   kleinzoon   afgesproken   om straks,   als   De   Kluis   weer   open   is   voor   bezoekers,   er weer   met   hem   en   vriendjes   naar   toe   te   gaan   om   alles eens   goed   te   bekijken.   Rest   mij   nog   om   de   vrijwilligers van   De   Kluis   een   heel   groot   compliment   te   geven   voor hun presentatie en  inzet.                            Chapeau!
Met groep 5 naar Geessie en Geert in Eext  25-03-2013 We   gingen   deze   ochtend   met   de   leerlingen   van   groep   5   op   bezoek   bij De   Kluis   in   Eext.   De   Kluis   is   het   museum/archief   van   de   Historische Vereniging    van    Eext.    We    werden    opgewacht    door    een    aantal    vrij- willigers    die    alles    voor    het    bezoek    al    hadden    voorbereid.    Toen    we allemaal    hadden    plaatsgenomen,    werden    we    welkom    geheten    door ‘Geert’.   Hij   vertelde   ons   dat   het   dorp   vroeger   voor   het   grootste   gedeelte bestond   uit   ‘keuterboerderijtjes’,   hetgeen   door   de   kinderen   met   gelach werd   ontvangen.   Ze   dachten   een   ander   woord   te   verstaan!   Geert   liet een   mooi   gemaakt   model   zien   van   zo’n   boerderijtje,   waarvan   het   dak opgelicht kon worden en de kinderen konden zien hoe de indeling was.